Op 10 september 2026 publiceerde de Hamburgische Beauftragte für Datenschutz und Informationsfreiheit, de privacytoezichthouder van de deelstaat Hamburg, een rapport van 53 pagina's over de slimme brillen van Meta. Een team met specialisten in sociale netwerken, technische gegevensbescherming en AI-recht haalde een exemplaar uit elkaar, keek mee met het dataverkeer van de app en legde de uitkomst naast de Europese privacywet. Het onderzochte model is de eerste generatie Ray-Ban Meta bril, de Wayfarer uit 2023.
Wat de toezichthouder concludeert
De kern staat in een enkele zin in het persbericht. Het opnemen van mensen die niet tot de nauwe vrienden- en familiekring van de drager horen, is volgens de toezichthouder op een paar zeldzame gevallen na niet toegestaan. De reden is dat geïnformeerde toestemming in de praktijk niet te krijgen is: wie niet ziet dat er gefilmd wordt, kan er ook niet mee instemmen. Daarnaast ontbreekt er volgens het rapport doorgaans een wettelijke grondslag om de AI van Meta te trainen met beelden en stemmen van omstanders.
Opvallend is waar het rapport de verantwoordelijkheid legt. Niet alleen Meta, maar ook de drager moet ervoor zorgen dat omstanders weten wat er gebeurt. Een oplichtend lampje is daarvoor niet genoeg, schrijft de toezichthouder. Wie filmt, moet extra stappen zetten, bijvoorbeeld met een pictogram of door mensen gewoon aan te spreken. De uitzondering voor puur persoonlijk gebruik, die normaal geldt als je op een verjaardag foto's maakt, gaat volgens Hamburg niet zomaar op zodra de gegevens bij de AI van Meta terechtkomen.
Het opnamelampje valt in de zon weg
Een groot deel van het technische onderzoek draait om het witte lampje aan de voorkant. Dat gaat aan bij foto's, video, livestreams en videogesprekken; bij een foto licht het ongeveer een seconde op. De onderzoekers vonden het in veel omgevingen slecht te zien, vooral buiten en in de zon, en de lichtbundel is smal. Alleen wie dichtbij staat en vrijwel recht naar de bril kijkt, merkt het volgens het rapport regelmatig op.
Daar komt het verschil bij de assistent bij. Stel je Meta AI een vraag over wat je ziet, dan gloeit het lampje op de eerste generatie maar zwak en op de nieuwere Ray-Ban Meta gen 2 helemaal niet. Bij video vonden de onderzoekers het lampje van de tweede generatie wel iets beter zichtbaar. De Bundesnetzagentur, die in Duitsland over een eventueel verkoopverbod gaat, kijkt er anders naar: die noemt het lampje duidelijk herkenbaar en ziet tot nu toe geen reden om de verkoop te verbieden. Een bril gebruiken met een uitgeschakeld of afgeplakt lampje is volgens die dienst wel verboden.
Afplakken bleek in de tests nog te werken
Meta zegt dat de camera uitschakelt zodra het lampje wordt afgedekt; een lichtsensor bij het lampje moet dat merken. Volgens het rapport is die beveiliging te omzeilen. Bepaalde stickers of verf houden het licht naar buiten tegen, maar laten genoeg omgevingslicht door om de sensor niet te laten reageren. Bij video controleerde de bril bovendien alleen bij de start van de opname of het lampje vrij was. Wie het daarna afdekte, filmde gewoon door zonder zichtbaar signaal.
Hier is voorzichtigheid op zijn plaats. Meta rolde eind augustus een update uit die een lopende opname stopt als het lampje alsnog wordt afgedekt, terwijl de toezichthouder zijn gegevensverzoeken voor het onderzoek in maart en april deed. Of die recente update in de tests is meegenomen, blijkt uit de berichtgeving niet. Volgens de Duitse krant taz noemt Hamburg het afplakken met donkere folie wel nog altijd niet merkbaar verholpen. Een werkende gezichtsherkenning vonden de onderzoekers niet. In de app stonden wel lege databasetabellen met namen als face en face_group.
Wat dit betekent als je in Nederland zo'n bril draagt
Het rapport is geen verbod en geen uitspraak van een rechter. Het is de beoordeling van een enkele Duitse toezichthouder, zonder boete of termijn. Toch doet het er voor Nederland toe, want de redenering is gebouwd op de AVG, de Europese privacywet die hier precies zo geldt. Een Nederlandse toezichthouder hoeft niet tot dezelfde conclusie te komen, maar een uitgewerkt rapport als dit legt wel een maatstaf neer. In Hamburg wordt volgens de taz en Correctiv bovendien al nagedacht over een verbod op plekken als zwembaden en het openbaar vervoer.
Voor wie een bril heeft of er een overweegt, gaat het dus om gebruik en niet om bezit. Opnames binnen je eigen vrienden- en familiekring blijven volgens het rapport gewoon mogelijk. Film je op straat, op een terras of in de trein, zeg dan dat je filmt en stop als iemand dat niet wil. Plak het lampje nooit af, en besef dat een vraag aan de assistent over wat je ziet ook beelden verwerkt, ook als het lampje daarbij niet brandt. Welke modellen er zijn en hoe ze verschillen, lees je in onze koopgids voor smart glasses.
